گوشت قرمز دوست دارید؟ اگر پاسخ‌تان مثبت است، پس حتما از استیک هم خوش‌تان می‌آید! البته استیک به شیوه‌های مختلفی پخته می‌شود و باتوجه به مدت زمان و درجه حرارتی که با آن پخته می‌شود، متفاوت است به همین دلیل استیک به 3 نوع آبدار، نیم‌پر و مغز‌پخت تقسیم می‌شود. اما به نظر شما کدام استیک خاصیت بیشتری دارد؟

دکتر علی‌اکبر سهیلی آزاد، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران، دانشکده بهداشت:
اگر می‌خواهید بیماری عفونی نگیرید، کاملا پخته بخورید

مسلما استیکی که خوب پخته شده باشد، از نظر بهداشتی بهتر است چون ممکن است گوشت‌ها دچار آلودگی‌های انگلی مختلف از جمله آلودگی به انگل تنیاها باشند. به این ترتیب اگر مغز گوشت خوب حرارت نبیند، این انگل‌ها از طریق گوشت به انسان منتقل می‌شود و مشکلات زیادی برای دستگاه گوارش فرد ایجاد می‌کند. غذاهای گوشتی دیگر مانند کباب کوبیده و کباب برگ هم درست مثل استیک باید با حرارت ملایم پخته شده تا خوب مغز‌پخت شوند؛ به این ترتیب موادمغذی گوشت هم از بین نمی‌رود. وقتی حرارت شعله بالا باشد نه‌تنها موادمغذی گوشت از بین می‌رود، بلکه سوختگی هم در آن ایجاد شده و چربی‌های سطح گوشت می‌سوزد و مشکلات زیادی برای بدن ایجاد می‌کند، ضمن اینکه چنین نحوه پختی هم می‌تواند بسیاری از آلودگی‌های میکروبی گوشت از جمله سالمونلا را از بین ببرد.

دکتر رضا راست‌منش، متخصص تغذیه:
اگر می‌خواهید مواد مغذی به شما برسد، آبدار بهتر است

اصولا ما ایرانی‌ها عادت داریم غذا را بیش از آنچه نیاز است، حرارت دهیم و بپزیم و از غذاهای به اصطلاح جا‌افتاده بیشتر خوش‌مان می‌آید! در حالی‌که حرارت معقولی که باعث تراوش عصاره گوشت می‌شود،برای پختن آن کافی است! وقتی گوشت را زیادی می‌پزیم، غیر از نابود کردن ویتامین‌ها و مواد مغذی آن، ساختار پروتئین ارزشمند گوشتی که این روزها گران‌تر هم شده، با حرارت خیلی زیاد تغییر می‌کند و نه‌تنها گوشت هضم نخواهد شد، بلکه جذبی هم اتفاق نمی‌افتد! به این ترتیب باقی‌مانده گوشت هضم نشده به روده می‌رسد و به عنوان خوراک باکتری‌ها مورد تخمیر قرارمی‌گیرد و مواد سمی تولید می‌شود که هم به روده بزرگ آسیب می‌رساند، هم نفاخ است و هم احساس بد انباشتگی را ایجاد می‌کند و گاهی هم باعث یبوست می‌شود. اینکه گفته می‌شود، گوشت‌ها ممکن است سرطان‌زا باشد، زمانی اتفاق می‌افتد که گوشت را آنقدر حرارت می‌دهیم که نه‌تنها مغز‌پخت می‌شود که ساختار پروتئین‌ها تغییر می‌کند و آنزیم‌هایی که قادر به هضم شکل اولیه پروتئین گوشت هستند، دیگر نمی‌توانند پروتئین تغییر شکل داده را هضم کنند چون وقتی گوشت حرارت زیاد می‌بیند، مولکول‌ها و رشته‌های پروتئینی‌اش چنان در هم تنیده می‌شود که آنزیم‌ها دیگر به آنها دسترسی ندارند، بنابراین گوشتی که خورده‌ایم، نه‌تنها هضم و جذب نمی‌شود بلکه موجب نفخ و تولید مواد سمی شده و هیچ کمکی به عضله‌سازی و تقویت بدن نخواهد کرد. 

دکتر محمدرضا وفا، متخصص تغذیه:
حد وسط بهتر است

به طور کلی بهترین روش طبخ گوشت بخارپز یا کباب کردن است؛ به شرطی که کباب کردنش منجر به ایجاد سوختگی‌های موضعی روی سطح گوشت نباشد که می‌توانند سرطان‌زا باشند، بنابراین اگر از شیوه‌ای برای تهیه استیک استفاده شود که حرارت به طور یکنواخت به تمام سطح آن برسد و گوشت بدون سوختن، کاملا پخته شود، بهترین شیوه طبخ خواهد بود. گوشت نپخته یا نیم‌پخته هم هضم و جذب سختی خواهد داشت. به خصوص اگر مصرف‌کننده کودک، نوجوان یا سالمند باشد که عملکرد دستگاه گوارش او نسبت به یک فرد بالغ ضعیف‌تر است، هضم و جذب این پروتئین می‌تواند مشکل و حتی منجر به نابردباری‌های گوارشی هم شود، ضمن اینکه احتمال آلودگی‌های میکروبی هم همیشه وجود دارد، بنابراین اگر هنگام پخت، حرارت کافی به تمام قسمت‌های گوشت نرسد احتمال این آلودگی‌ها بیشتر است. البته نباید فراموش کرد که بیش از حد پختن گوشت- که با علائمی مثل برشته و قهوه‌ای شدن سطح گوشت یا حتی سوختن بعضی قسمت‌ها قابل تشخیص است- هم می‌تواند مانع هضم و جذب خوب آن شود. به بیان ساده گوشت خام دیرهضم است و گوشتی که از حالت پخت معمولی فراتر رفته، قسمت‌های برشته و سوخته‌اش بسیار دیرهضم هستند و باعث بروز مشکلات گوارشی می‌شوند؛ چراکه فیبرهای موجود در گوشت با پختن زیاد، در هم تنیده می‌شوند و آنزیم‌های گوارشی به سختی می‌توانند آنها را هضم کنند. گوشت در حدی که بافتش نرم شده باشد و راحت جویده شود، بدون برشته و قهوه‌ای شدن، گوشت پخته به حساب می‌آید؛ پس نیازی نیست که برای مدت زمان بیشتری روی حرارت بماند. 

چرب و چیلی های مفید!

روغن‌هاي طبيعي گياهي از جمله داروهاي طبيعي و پرخاصيتي هستند كه امروزه استفاده از آنها براي درمان و تسكين بسياري از بيماري‌هاي جسم و روح توسط درمانگران شيوه‌هاي درماني طبيعي توصيه و تجويز مي‌شود. اين روغن‌ها كه از دانه، مغز، ميوه و پوست آنها تهيه مي‌شود امروزه به‌صورت موضعي و خوراكي براي درمان بيماري‌هاي مختلف مورد استفاده قرار مي‌گيرد. در اين شماره برخي از خواص درماني و كاربردهاي موضعي روغن‌هاي طبيعي را مرور مي‌كنيم.

روغن نارگيل

پرپشتي مو و درمان کبودی‌ها

روغن نارگيل که به‌راحتي مي‌توان آن را در منزل هم تهيه کرد يکي از موثرترين روغن‌هاي گياهي است که تاثير درماني قابل ملاحظه‌اي بر تسکين كمردرد و بواسير دارد. مهم‌ترين ويژگي روغن نارگيل در تقويت و پرپشتي موها و درخشندگي پوست است و به همين دليل امروزه در بسياري از صنايع صابون‌سازي و شامپوسازي مورد استفاده قرار مي‌گيرد.

ماساژ سر با روغن نارگيل علاوه بر تحريک رويش و تقويت تار مو موجب از بين رفتن خستگي مفرط ذهني در افرادي که مشغله ذهني زيادي در طول روز دارند، بسيار موثر است.

دختراني که از 24 سالگي ماساژ صورت با روغن نارگيل را آغاز کنند، مي‌توانند  از ابتلا به خشکي، افتادگي و چين و چروک زودرس پوست پيشگيري کنند، به شرطی که برای اجرای ماساژ از متخصص ماساژ درمانی صورت مشورت بگیرند.

خاصيت ضدميکروبي و قارچي روغن نارگيل موجب درمان برخي از بيماري‌هاي دستگاه گوارش شده و مانع از بروز سوءهاضمه در افراد مستعد مي‌شود.



روغن سويا 

بهترین درمان برای پوکی استخوان

روغن تهيه شده از دانه‌هاي سويا از جمله بهترين روغن‌هاي طبيعي است که اين روزها براي تهيه انواع سس‌ها و مايونزها مورد استفاده قرار مي‌گيرد. اما تنها خواص خوراکی این روغن نیست که روغن سویا را به یک روغن ممتاز تبدیل کرده است.روغن تهیه شده از  دانه سویا خواص درمانی زیادی دارد که برخی از آنها را با هم مرور می‌کنیم.

یکی از بهترین کاربردهای روغن سویا در کاهش میزان خستگی و استرس زنان باردار است. برای این منظور کافی است با مقدار کمی از این روغن بدن زنان باردار به‌ویژه سر آنها را ماساژ دهید تا از معجزه این روغن گیاهی برای کاهش خستگی مطلع شوید.

استفاده موضعي از روغن سويا در افراد مبتلا به پوکي استخوان مي‌تواند تا حد زيادي روند پوکي استخوان را در آنها کنترل کند، ضمن آنکه تهيه غذا با اين روغن موجب پيشگيري از دفع کلسيم و افزايش ميزان جذب آن در بدن مي‌شود.



روغن کرچک

در مصرف این روغن زیادروی نکنید!

روغن کرچک که به 2 صورت خوراکي و موضعي وجود دارد از جمله پرکاربردترين روغن‌هاي گياهي است که همه ما از دوران کودکي با آن آشنا هستيم و از نسخه‌هاي قديمي و سنتي مادربزرگ‌ها براي درمان يبوست، دل‌پيچه و تسکين دردهاي ناشي از دندان‌درد آشنا هستيم. 

درمانگران طب سنتي ماساژ روغن کرچک بر موي ابرو و مژه را بهترين روش براي پيشگيري از ريزش موي آنها مي‌دانند.

ماساژ کف پا با روغن کرچک موجب درمان ترک و خشکي کف پا مي‌شود، به شرط آنکه پس از ماساژ پاشنه پا را درون آب گرم قرار دهيد.

افراد مبتلا به شوره سر در صورتي که روغن کرچک را روي پوست سر ماساژ دهند و اجازه دهند روغن يك شبانه‌روز روي سرشان باقي بماند به اين ترتيب موجب درمان شوره سر مي‌شوند.

به گفته درمانگران طب سنتی  افرادي که مي‌خواهند روغن کرچک  خوراکي مصرف کنند نبايد در مصرف آن زياده‌روي کنند، زيرا استفاده بيش از حد از اين روغن موجب اختلال در حرکات طبيعي روده شده و فرد را به مصرف اين روغن براي اجابت مزاج معتاد مي‌کند.



 روغن کتان

کنترل عوارض ناشي از يائسگي و تقويت مو

روغن تخم کتان به دليل داشتن موسيلاژ بالا يکي از بهترين داروهاي طبيعي براي درمان کندي عملکرد دستگاه گوارش و درمان يبوست است.  علاوه بر مصرف خوراکی این روغن، ماساژ آن روی شکم و در حالتی که کف دست در جهت عقربه ساعت به روی عضلات شکم می‌چرخد موجب بهبود عملکرد دستگاه گوارش و درمان یبوست می‌شود.

استفاده از روغن کتان به صورت موضعي و ماساژ بدن با اين روغن در زنان موجب کاهش دردهاي قاعدگي و همين‌طور کاهش علائم يائسگي در آنها مي‌شود. 

امگا3 موجود در روغن تخم کتان يکي از بهترين موادمغذي براي پيشگيري از پوکي استخوان در ميانسالان و سالمندان است، بنابراین ماساژ بدن با این روغن از آغاز میانسالی به مردان و زنان توصیه می‌شود. 

افراد مبتلا به التهاب و درد مفاصل به ويژه بيماران مبتلا به نقرس با ماساژ روغن کتان مي‌توانند تا حد زيادي درد و التهاب مفاصل را تسکين دهند.

ماساژ پوست سر و ریشه مو با روغن کتان می‌تواند بهترین روش برای پیشگیری از ابتلا به ریزش مو باشد. تنها کافی است چند قطره از این روغن را روی پوست سر بریزید و با کمک بند دوم و سوم انگشتان دست به آرامی پوست، ریشه و ساقه موها را ماساژ دهید.   دقت کنید که استفاده از روغن زیاد برای ماساژ سر نه تنها موجب درمان نمی‌شود بلکه خود می‌تواند در دراز مدت موجب افزایش ریزش موها شود.



روغن گردو

پيشگيري از ابتلا به بيماري‌هاي قلبي-عروقي

روغن طلايي رنگ تهيه شده از مغر گردو از جمله خوراکي‌هايي است که مصرف خوراکي و موضعي آن توسط درمانگران و متخصصان طب سنتي تجويز و توصيه مي‌شود. به اعتقاد درمانگران طب سنتي مصرف خوراکي و موضعي از اين روغن يکي از بهترين نسخه‌هاي طبيعي براي بيماري‌هاي مفصلي و پوستي به‌ويژه اگزماست.

ماساژ موضعي روغن مغز گردو دو بار در روز بر پوست افرادي که مبتلا به اگزما يا خشکي هستند، موجب تسريع روند درمان و بهبود بيماري مي‌شود.

گنجاندن روغن گردو در وعده‌هاي غذاي روزانه موجب کاهش روند پيري سلول‌ها در اندام‌هاي مختلف مي‌شود و به طور کلي به افزايش طول عمر افراد کمک مي‌کند.

روغن گردو در مفاصل موجب کاهش درد، بهبود جريان گردش خون و انعطاف‌پذيري بيشتر مفاصل و استخوان‌ها مي‌شود.

افراد مبتلا به اختلال خواب با گنجاندن روغن مغز گردو به رژيم غذايي‌شان و مصرف اين روغن با سالاد سبزيجات در وعده شب مي‌توانند خواب عميق‌تري را تجربه کنند. آنها همچنین می‌توانند با بوئیدن این روغن پیش از خواب، به بهبود کیفیت خواب خود کمک کنند.
پسته در گروه مغزها و آجيل‌ها يکي از بهترين منابع پتاسيم محسوب مي‌شود که ميزان پتاسيم آن با اين جثه کوچک برابر با پتاسيم پرتقال است. اين دانه خوش آب و رنگ اگرچه جثه و اندازه کوچکي دارد اما خواص درماني و غذايي آن به حدي زياد است که مي‌تواند ابتلا به بسياري از بيماري‌ها را در بدن کنترل کند. اگر به سلامت خود اهميت مي‌دهيد، اگر برايتان مهم است که پوست و مويي سالم داشته باشيد بهتر است مصرف پسته را به برنامه هفتگي‌تان بگنجانيد.

برای بهبود عملکرد دستگاه گوارش

يکي از قابليت‌هاي درماني پسته تاثير آن بر چگونگي عملکرد دستگاه گوارش بدن است. از آنجا که پسته يکي از مغزهايي است که بيشترين مقدار فيبر را در خود دارد، مي‌تواند علاوه بر بهبود هضم مواد غذايي به کاهش ميزان کلسترول و قند خون کمک کند. افرادي که در طول هفته 15 گرم پسته تازه مي‌خورند مي‌توانند از خواص درماني پسته بهره‌مند شوند. تنها نکته مهم در مورد مصرف پسته آن است که نبايد ميزان مصرف آن در طول هفته بيشتر از 18 گرم شود. چرا که مصرف بيش از اندازه پسته موجب افزايش ميزان چربي و پروتئين خون مي‌شود.

چرا دختران بايد پسته بخورند

کم‌خوني رايج ميان دختران و زنان بعد از سن بلوغ يکي از مواردي است که با گنجاندن پسته تازه به سبد غذايي اين گروه قابل جبران است. دختراني که در طول هفته به ميزان لازم و استاندارد پسته مصرف مي‌کنند مي‌توانند به کنترل و پيشگيري از ابتلا به کم‌خوني کمک کنند. پسته از جمله دانه‌هاي مغزي است که علاوه بر آهن داراي ويتامين 1B ، 6B و E است كه مي‌تواند در كنار متعادل‌سازي اشتهاي دختران در سن بلوغ به تقويت سلول‌هاي عصبي بدن نيز كمك كند.

معجون قوت

در برخي از متون طب سنتي از معجوني ياد شده كه از تركيب پسته، قند و هل تهيه مي‌شود. در زمان‌هاي قديم مادربزرگ‌ها براي زناني كه تازه وضع حمل كرده بودند اين معجون را تهيه مي‌كردند تا آنها با مصرف اين معجون قوت پيدا كنند و سريع‌تر دوران نقاهت خود را به پايان برسانند. براي تهيه اين معجون كه مي‌تواند در روزهاي قاعدگي نيز به تقويت بنيه دختران كمك كند، پسته خام را با قند مي‌كوبيدند و كمي هل به آن اضافه مي‌كردند. مصرف اين معجون به عنوان غذايي مفيد مي‌تواند در ميان‌وعده‌هاي غذايي به افزايش توان و بنيه دختران و زنان كمك كند.

چگونه از پسته‌هاي خندان نگهداري کنيم

از ديدگاه طب سنتي مصرف آجيل و مغز‌ها و دانه‌هاي روغني در شرايطي  به مردم توصيه مي‌شود كه آجيل‌ها از كيفيت خوبي برخوردار باشند و به طور كلي شرايط زير را داشته باشند:

بهترين روش براي نگهداري از  آجيل مغز شده، این است كه آن را درون فريزر نگهداري كنيد تا از رشد قارچ آفلاتوكسين بر سطح دانه‌ها و مغزها پيشگيري كنيد. مصرف اين قارچ سرطان‌زاست و خانواده‌ها بايد دقت زيادي در اين زمينه داشته باشند.

آجيل خام بهترين انتخاب براي خريد مهماني‌هاي شب عيد است چرا‌كه چربي‌ها و بعضي مواد مغذي موجود در آجيل مانند ويتامين‌هاي A‌و E محلول در چربي  به وسيله بودادن يا افزايش نمك از دست مي‌روند.

براي شناسايي آجيل خوب و باكيفيت راه‌هايي وجود دارد كه ساده‌ترين و كاربردي‌ترين آن بررسي رنگ، بو و ظاهر آجيل است. مغز آجيل بايد سفيد يا به رنگ طبيعي خود باشد و آجيل بوي كهنگي ندهد.

نكته مهم

از مخلوط‌كردن آجيل با ماءالشعير و نوشابه‌هاي مختلف پرهيز كنيد. نوشيدن اين خوراكي‌ها موجب ابتلا به نفخ و دل‌درد مي‌شود.

مطمئن انتخاب کنید

اگر به سلامت اعضاي خانواده به ويژه مادر و دختر خود اهميت مي​دهيد به شما پيشنها مي​کنيم مصرف پسته پستيژ را به ميان وعده​هاي غذايي خود اضافه کنيد.